A-470 GOAL DVM Gilze-Rijen

Depot Vliegtuig Materieel (DVM)

Groot Onderhoud Alouette III

Het Depot Vliegtuig Materieel (DVM) speelde jarenlang een centrale rol in het onderhoud van de Alouette III-helikopter van de Koninklijke Luchtmacht. Op 22 maart 1968 arriveerde de eerste Alouette III de A-208 bij DVM voor een Groot Onderhoud Alouette III (GOAL) 1200 uurs inspectie. De voorbereidingen voor deze onderhoudsbeurt waren echter al twee jaar eerder gestart, wat de complexiteit en precisie van het project onderstreept.

Op 26 juli 1968 vond de eerste testvlucht plaats na de eerste GOAL, met aan boord R. Brokke van der Voorst, H. Roskam, L. Nieuwenhuizen, J. Verdonck en R. Holslag.

Nadat het toestel zijn eerste GOAL had ondergaan, werd het op 6 augustus 1968 afgeleverd bij het 298 squadron en was het weer gereed voor een nieuwe inzetperiode van 1200 vlieguren.

Foto: Toelichting op het onderhoud van de A-208

Uitdagingen en innovatie

Een van de grootste uitdagingen in het begin was de incomplete documentatie. Zo was bijvoorbeeld nergens vastgelegd hoe de kabelbomen precies door het toestel moesten lopen. Om dit op te lossen werkte DVM nauw samen met het personeel van de cross-servicing op Gilze-Rijen, waardoor onderhoudsmonteurs bij elke aankomst van een Alouette III direct konden observeren hoe alles gemonteerd was.

Opschaling van onderhoud

In het eerste jaar ondergingen drie toestellen groot onderhoud. In 1969 steeg dit aantal naar tien, en in 1970 en 1971 werden jaarlijks vijftien toestellen onderhanden genomen. Met de tijd werden de inspectiecycli verlengd: van 1.200 vlieguren naar 1.600, en later naar 2.400 vlieguren. Dit betekende dat een gemiddelde Alouette III ongeveer éénmaal per twaalf jaar een groot onderhoud kreeg.

Reparatie van gecrashte toestellen

Naast routineonderhoud was DVM ook gespecialiseerd in het herstellen van gecrashte helikopters. Sommige wrakken waren nauwelijks nog te herkennen als Alouette III, maar dankzij het vakmanschap van de monteurs werden ze volledig hersteld en weer vliegklaar gemaakt. Bekende voorbeelden zijn:

  • A-399, verongelukt bij Celle in september 1978

  • A-266, neergestort op 26 mei 1983 en weer vliegend op 12 maart 1984

Dankzij de expertise en inzet van het DVM-personeel konden zowel routine- als complexe herstelwerkzaamheden met succes worden uitgevoerd, waarmee de veiligheid en operationele gereedheid van de Alouette III gegarandeerd werd.

Het onderhoud en de revisie van de Alouette III helikopters bij het Depot Vliegtuigmaterieel (DVM) was een precisieklus “tot op de laatste bout”. Elk toestel werd volledig gedemonteerd, grondig geïnspecteerd, onderdelen werden indien nodig vervangen, en vervolgens weer in elkaar gezet.

Foto: aan het werk, sergeant majoor Benny Meyer

Het DVM verzorgde daarnaast de revisie van een breed scala aan componenten. Zo werden de mainrotorheads en tailrotorheads volledig gereviseerd. De rotorbladen en motoren vielen echter buiten hun beheer en werden onderhouden door het O&M Squadron op Vliegbasis Soesterberg. Radio’s en vlieg-instrumenten werden op hun beurt door het Depot Elektronisch Luchtmacht Materieel (DELM) hersteld.

Met de oprichting van het Depot Mechanisch Vliegtuigmaterieel en Straalmotoren (DVMS) op Vliegbasis Woensdrecht, de opvolger van DVM, kwam het depot ook direct in beeld bij de uitfasering van de Alouette III. Toestellen die werden ingeruild bij de aanschaf van de Cougar werden via Woensdrecht naar Frankrijk vervoerd. Midden jaren ‘90 stond hier een indrukwekkende rij helikopters te wachten op transport.

Tijdens deze periode ontstond er door het onderdelenruilprogramma een opvallend beeld: sommige groene Alouette III’s kregen een witte staartboom, terwijl sommige witte toestellen een groene staartboom kregen. Deze mix van kleuren leidde ertoe dat het terrein van DVMS door personeel gekscherend de “Beltermans scrapyard” werd genoemd, naar de toenmalige dockchief, sergeant-majoor S.G.M. Belterman.

Ook in de laatste fase van hun dienst werden enkele Alouette III’s nog in GOAL (Groot Onderhoud Aan Luchtvaartuigen) genomen. Het laatste toestel dat dit traject doorliep was A-292. In 1996 werd dit toestel ceremonieel overgedragen aan kolonel A.C. Tjepkema, commandant van de toenmalige GPLV, inmiddels omgedoopt tot THG. Hiermee kwam een definitief einde aan het Alouette III-tijdperk bij DVMS.